بنه یا پسته وحشی (Pistacia atlantica) درخت بومی و بسیار مقاوم جنگلهای زاگرس است که صدها سال عمر میکند و خشکی و سرمای شدید را تحمل میکند. برای کاشت بذر بنه، دانهها را ۲۴ تا ۴۸ ساعت خیس کنید و ۳۰ تا ۶۰ روز در یخچال سرمادهی بدهید و اسفند بکارید؛ یا بذر را آبان و آذر مستقیم در فضای باز بکارید تا زمستان سرمادهی طبیعی را انجام دهد. بنه ریشه راست عمیقی دارد؛ آن را در گلدانهای بلند یا مستقیم در محل اصلی بکارید.
| نام علمی | Pistacia atlantica |
| نامهای دیگر | پسته وحشی، چاتلانقوش، بن |
| کاشت بذر | آبان–آذر (فضای باز) یا اسفند بعد از سرمادهی |
| سرمادهی | ۳۰ تا ۶۰ روز |
| جوانهزنی | ۲ تا ۴ هفته |
| نیاز آبی | بسیار کم پس از استقرار |
| شروع باردهی | ۸ تا ۱۰ سال |
درخت بنه چیست؟
بنه از خانواده پسته است و در ارتفاعات زاگرس، از کردستان و کرمانشاه تا فارس و کرمان، و همچنین در خراسان و آذربایجان بهصورت طبیعی میروید. درختی با تاج گرد، برگهای مرکب و ارتفاع ۵ تا ۱۵ متر است که رشد کندی دارد ولی عمرش به چند صد سال میرسد. بنه درخت دوپایه است: درختان نر گرده و درختان ماده میوه میدهند. میوهاش خوشههای کوچک صورتی، آبی و سبز است که در پاییز میرسد.
کاربردهای بنه
- میوه: میوه رسیده بنه را بو داده یا به شکل ترشی، آجیل و روغن مصرف میکنند؛ «قهوه کردی» هم از دانه بوداده بنه تهیه میشود.
- سقز (صمغ): از تنه بنه صمغی به نام سقز به دست میآید که در صنایع غذایی، آدامس سنتی و دارویی کاربرد دارد.
- پایه پیوند: بنه در بعضی مناطق بهعنوان پایه مقاوم به خشکی برای پیوند پسته استفاده میشود.
- جنگلکاری: به خاطر مقاومت به کمآبی، از گونههای مهم احیای جنگلهای زاگرس است.
کاشت بذر بنه
اصول کامل سرمادهی بذر درختان را در راهنمای سرمادهی بذر نازبو توضیح دادهایم. اگر میخواهید از سرمادهی طبیعی استفاده کنید، بذرها را آبان و آذر در گلدانهای بیرون بکارید و روی آنها توری بکشید.
کاشت نهال و نگهداری بنه
- زمان کاشت نهال: آذر تا بهمن، در دوره خواب.
- محل: آفتاب کامل؛ بنه خاکهای سنگلاخی، کمعمق و آهکی را هم تحمل میکند به شرط زهکشی.
- آبیاری: سالهای اول در تابستان هر ۱ تا ۲ هفته آبیاری عمیق؛ بعد از استقرار تقریباً بدون نیاز به آبیاری.
- محافظت: نهال جوان را از چرای دام و جوندگان محافظت کنید.
- رشد: بنه درخت کندرشدی است؛ سالانه ۲۰ تا ۴۰ سانتیمتر رشد معمول است.
برای انتخاب درختان کمآب حیاط، بهترین درخت برای حیاط منزل و برای آشنایی با پیوند، زمان پیوند زدن درختان میوه را ببینید.
سؤالات متداول
بذر بنه و بذر درختان نازبو
بذر بنه یا پسته وحشی















